เมื่อผู้คิดค้นไดนาไมต์ต้องเผชิญคำถามเรื่องสันติภาพ Alfred Nobel & Bertha von Suttner: The Price of Peace

ถ้าพูดถึงชื่อ "อัลเฟรด โนเบล" หลายคนคงนึกถึงรางวัลระดับโลกที่มอบให้กับผู้สร้างประโยชน์แก่มนุษยชาติอย่าง  รางวัลโนเบล  แต่รู้ไหมว่าเบื้องหลังมรดกชิ้นโตที่ยิ่งใหญ่นี้ กลับเริ่มต้นมาจากความขัดแย้งในใจของชายผู้ได้ฉายาว่าพ่อค้าความตาย และมิตรภาพทางจดหมายยาวนานกว่า 20 ปี กับหญิงสาวผู้เป็นแรงบันดาลใจสำคัญที่ชื่อ  เบอร์ธา ฟอน ซุตต์เนอร์ 

เรื่องราวสุดคลาสสิกของความขัดแย้งทางศีลธรรมนี้ ถูกถ่ายทอดออกมาได้อย่างน่าติดตามในภาพยนตร์สารคดีประวัติศาสตร์เรื่อง "Alfred Nobel & Bertha von Suttner: The Price of Peace"   ที่พาเราไปเจาะลึกจุดเปลี่ยนครั้งสำคัญของโลก

จาก "พ่อค้าความตาย" สู่คำถามทางศีลธรรมที่ชวนครุ่นคิด

ย้อนกลับไปในศตวรรษที่ 19 อัลเฟรด โนเบล นักเคมีและวิศวกรชาวสวีเดน ประสบความสำเร็จอย่างมหาศาลจากการคิดค้น "ระเบิดไดนาไมต์" รวมถึงเป็นเจ้าของสิทธิบัตรอาวุธสงครามอีกมากกว่า 350 รายการ แม้สิ่งประดิษฐ์ของเขาจะช่วยปฏิวัติงานก่อสร้าง แต่ในอีกมุมหนึ่ง มันกลับกลายเป็นอาวุธทำลายล้างชีวิตผู้คนในสงคราม จนทำให้สื่อยุคนั้นตั้งฉายาให้เขาว่า "พ่อค้าความตาย"

ฉายาดังกล่าวสร้างความเจ็บปวดและทิ้งบาดแผลทางจิตใจให้โนเบลเป็นอย่างมาก ทำให้เขาเริ่มกลับมาตั้งคำถามกับตัวเองว่า มรดกชิ้นสุดท้ายที่เขาจะทิ้งไว้ให้โลกจดจำหลังจากเขาตายไปแล้วคืออะไรกันแน่?

จุดเริ่มมิตรภาพ 20 ปี และจดหมายเปลี่ยนโลกของ "เบอร์ธา"

ท่ามกลางความสับสนในใจ จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นเมื่อปี 1875 เมื่อโนเบลได้พบกับ เบอร์ธา ฟอน ซุตต์เนอร์  บารอนเนสชาวออสเตรีย ที่มาสมัครเป็นเลขานุการและผู้ดูแลบ้านของเขาในกรุงปารีส แม้เธอจะทำงานร่วมกับเขาเพียงช่วงเวลาสั้น ๆ ก่อนจะลาออกไปแต่งงาน แต่สายสัมพันธ์ของทั้งคู่กลับไม่ได้จบลงตรงนั้น

เบอร์ธาผันตัวไปเป็นนักเขียนและนักเคลื่อนไหวเพื่อสันติภาพ เธอแต่งนวนิยายต่อต้านสงครามชื่อดังอย่าง Lay Down Your Arms! (Die Waffen nieder!) จนโด่งดังไปทั่วโลก ตลอดเวลา 20 ปี เธอส่งจดหมายแลกเปลี่ยนทัศนคติกับโนเบลอย่างสม่ำเสมอ คอยท้าทายความคิดและโน้มน้าวให้เขามองเห็นความสำคัญของความสงบสุข เพื่อให้เขานำความมั่งคั่งจากธุรกิจอาวุธมาใช้ขับเคลื่อนสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อมนุษยชาติ

พินัยกรรมฉบับสุดท้าย และมรดกตกทอดเพื่อมวลมนุษยชาติ

ด้วยแรงกดดัน ความหวังดี และมิตรภาพอันบริสุทธิ์จากเบอร์ธา ส่งผลให้โนเบลตัดสินใจแก้พินัยกรรมฉบับสุดท้ายก่อนที่เขาจะเสียชีวิตลง โดยระบุให้นำทรัพย์สินเกือบทั้งหมดของเขามาจัดตั้งกองทุนมอบรางวัลระดับโลก และหนึ่งในนั้นคือ "รางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ"   ในที่สุดเจตนารมณ์ของเบอร์ธาก็สัมฤทธิ์ผล และในปี 1905 เธอก็ได้รับการยกย่องให้เป็นสตรีคนแรกที่ได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ  ซึ่งถือเป็นเกียรติยศสูงสุดที่ยืนยันว่าข้อความในจดหมายของเธอ เป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยเปลี่ยนใจชายผู้ประดิษฐ์ระเบิด และเปลี่ยนมุมมองต่อสันติภาพของโลกไปตลอดกาล

สำหรับใครที่อยากสัมผัสเรื่องราวประวัติศาสตร์นี้ สารคดี Alfred Nobel & Bertha von Suttner: The Price of Peace จะพาผู้ชมไปตามรอยความสัมพันธ์ของทั้งคู่อย่างละเอียด ตั้งแต่จุดเริ่มต้นที่ปารีส ไปจนถึงช่วงเวลาที่พินัยกรรมประวัติศาสตร์ถูกเขียนขึ้น  

รับชม  Alfred Nobel & Bertha von Suttner: The Price of Peace    ได้ทาง TrueVisions NOW